Taurin ve Beta Alanin

Taurin ve Beta Alanin

TAURİN

Taurin, hem vücudumuz tarafından üretebilen hem de dışardan alınması gereken yarı esansiyel, metiyonin ve sistinden türetilen sülfür türevi bir aminoasittir. Vücutta doğal olarak bulunur. İlk kez bir boğanın safra kesesinde rastlanmıştır. Esas olarak sinir ve kas dokusunda bulunur. En fazla balık, kalamar, istiridye gibi deniz ürünlerinde; yumurta, süt ürünlerinde az miktarda bulunur. Meyve, sebze, kurubaklagil, kuruyemiş, yağlı tohum, tahıllarda taurin bulunmaz. Gıdaların içinde bulunan taurin aminoasidi suda çözünebilir bu yüzden pişirme tekniklerine dikkat edilmeli, yemeğin suyu dökülmemelidir.

Beyin, kalp kası, kan hücreleri ve kemikte yüksek oranda bulunan bir aminoasittir ancak proteinlere katılmazlar. A vitamini, B6 vitamini (piridoksin), çinko gibi bazı vitamin ve minerallerin eksikliğinde vücudumuz yeteri kadar taurini üretemeyebilir böyle bir durumda taurin içeren gıdaların tüketimi ya da gıda takviyesi gereksinimi söz konusudur. Taurin aminoasidi sporcuların kullandığı birçok besin desteklerinin ve sporcu içeceklerinin içinde bulunur.

Alzheimer, kistik fibroz, epilepsi, kardiyovasküler hastalıkların tedavisinde kullanılmasının yanı sıra mekanizması tam bilinmemekle birlikte sporcu performansını arttırıcı olarak sporcuların sıklıkla kullandığı bir aminoasittir. Egzersiz sırasında taurin aminoasidinin etkisini araştırmak isteyen bir çalışma sonucunda taurin yüklemesinin sporcunun kalp atımında ki artışını normalden fazla olmasını engellediği kanısına varılmıştır. Sporcunun fiziksel gücünü ve zihinsel gelişimini destekleyerek unutkanlığı önler. Taurin kandaki su ve mineral dengesini sağlayarak ozmotik dengeyi kurar. Kas içindeki su kaybını önleyerek sporcunun dayanıklılığını ve performasını artırmaktadır. İskelet kaslarını oluşturan lifler kabaca tip1 ve tip2 lifler olarak çeşitlendirilir. Tip1 lifler Tip2 liflere göre daha fazla taurin aminoasidini içerir ve tip2lerde yağlardaki bozulmayı engelleyerek egzersiz sebebiyle oluşan kas hasarında hücreleri koruyucu olarak görev alır. Ayrıca kalsiyum dengesini düzenleyerek kemik gelişimini destekler, kırık iyileşmesini hızlandırır ve fiziksel performansı artırır. Yapılan araştırmalarda HDL’ yi yani kötü kolesterolü olumlu yönde etkilediği görülmüştür böylece sporcuların kalp-damar hastalıklarına yakalanma riskini azaltabilir. Kandaki norepinefrin seviyesini düşürerek kalp hızını arttıran katekolaminlerin yoğunluğunu azaltır böylece kalp hızının artışı engellenir, kalp korunur. Azalan kardiyak hareket performansı arttırmada rol oynar.

Vücudumuz tarafından doğal olarak üretilen bu aminoasitin besin desteği şeklinde kullanımı halinde zararlı yan etkilere rastlanmamıştır. Vücudumuz 15 grama kadar taurini tolere edebiliyor ancak bazı mide-bağırsak problemlerine yol açabilir. Doktor ya da diyetisyen danışmanlığında kullanımı sakıncalı değildir.

 

BETA-ALANİN

Beta-alanin, dışardan alınması gerekmeyen yani esansiyel olmayan doğal bir aminoasittir. Beta-alanin vücudumuza gıdalar ile karnozin ve anzerin şeklinde alınır ya da dışardan alınan bu aminoasit kan ile kas dokularına giderek histidin aminoasidi ile birleşerek karnozine çevrilir. Beta-Alanin; karnozin, anzerin ve vitamin B5in bir birleşenidir. Dana biftek ve domuz eti karnozin; hayvan etleri ve ton balığı anzerin açısından zengin gıdalardır.

Karnozinin fizyolojik olarak pek çok olumlu etkisi vardır ve karnozin histidin ile beta-alaninden oluşur. Karnozin aktivesi için histidin ve beta-alanin aminoasitlerinin yeterli tüketilmiş olması gerekmektedir aksi takdirde karnozinin üretimi kısıtlanır. Yani beta-alanin kandaki karnozin seviyesini yükseltir.

Yüksek yoğunluktaki antrenman ile aneorobik (oksijensiz) karbonhidratlar kullanılmaya başlar. Oksijensiz karbonhidrat kullanımı hidrojen iyonunu açığa çıkartır ve açığa çıkan hidrojen iyonu da PH seviyesini düşürerek asit oluşumuna neden olur. Kaslarda asit oluşumu yanma ve yorgunluk hissi verir böylece performansı olumsuz etkiler. Fizyolojik açıdan pek çok yararlı etkileri olan karnozin, hidrojen birikmesine karşı en önemli savunma sistemidir o halde karnozin kaslarda ki yanma ve yorgunluk hissi oluşumunu engelleyerek performansı artırır. Ayrıca güçlü bir antioksidan olan karnozin kas kuvvetini arttırmasa bile yüksek yoğunluktaki egzersizlerde yorulmayı önleyerek sporcunun antrenmanda set ve tekrar sayılarını arttırmaya ve dayanıklılık kazandırmaya yardımcı olur.

Beta-alanin antrenman öncesi kullanılan hemen hemen tüm ürünlerin içinde bulunur çünkü kas içi karnozin düzeylerini çok kısa bir sürede değiştirir. Tek seferde 800-1000 mg’dan daha fazla beta-alanin kullanımı vücutta karıncalanma, uyuşma hissine sebep olmaktadır. Bunun dışında önemli bir yan etkisi yoktur. Günlük kullanım dozu 2 gram olarak önerilmektedir.

 

Leave a Reply

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir